Γιατί η 28η Οκτωβρίου πρέπει να διδάσκει τους Ευρωπαίους σήμερα

6
356

Τις ημέρες αυτές της εθνικής επετείου ανέτρεξα στα πρακτικά ενός σχετικά πρόσφατου συνεδρίου στην Αθήνα το 2006, με τίτλο «το νόημα σήμερα της επετείου της 28ης Οκτωβρίου». Από τα πρακτικά αυτά του συνεδρίου, που έφερε για πρώτη φορά σε συζήτηση προσωπικοτήτων των δύο χωρών, Ελλάδας – Ιταλίας, το νόημα της επετείου στην εποχή μας, προκύπτει ότι τόσον οι Ιταλοί όσον και οι Έλληνες ελάχιστα γνωρίζουν για εκείνα τα χρόνια. Οι ιστορικοί αντιμετωπίζουν πρόβλημα στην έρευνά τους , γιατί στα στρατιωτικά ιταλικά αρχεία η πρόσβαση δεν είναι δυνατή ούτε στους ίδιους τους Ιταλούς. Σύμφωνα με τον καθηγητή της Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών Αντώνη Λιάκο, αν χρειάζεται σήμερα να ερευνήσουμε τα ζητήματα αυτά ξανά , οπότε και τα αρχεία αυτά θα ήταν χρήσιμα, δεν είναι για να αναρριπίσουμε τραύματα αλλά μόνον για να κατανοήσουμε το φαινόμενο του φασισμού και του ναζισμού, το οποίο αιματοκύλισε την Ευρώπη στην καρδιά του εικοστού αιώνα .

Ο Αντόνιο Φερράρι, ανταποκριτής της εφημερίδας Corriere della sera, στη δική του εισήγηση αναφέρθηκε στη φιλία μεταξύ των δύο χωρών , που είναι αποδεδειγμένη , γιατί δοκιμάστηκε από τα πάντα ακόμη και από τον πόλεμο. Ο ιταλικός λαός δεν ήθελε τον πόλεμο, ο οποίος έγινε εξαιτίας ανισόρροπων επιλογών – επεσήμανε ο ομιλητής – και πρόσθεσε: «Εγώ ως Ιταλός , θα έλεγα σήμερα ευχαριστώ εκείνο το ΟΧΙ που ειπώθηκε στην Ιταλία σαφέστατα και αποφασιστικά , γιατί ο πόλεμος στην Ελλάδα σήμανε την αρχή του τέλους για τον φασισμό». Ο ίδιος υποστήριξε ότι πέρα από την ιστορική πλευρά , πολύ ενδιαφέρουσα είναι η ανθρώπινη πλευρά της συγκυρίας που θέλησε να βιαιοπραγήσει ενάντια στη φιλία μεταξύ των δύο λαών.

Στους νεότερους χρόνους και, αν θεωρήσουμε ότι ο φασισμός στην Ιταλία ήταν η συγκυρία που χάλασε τη σχέση των λαών , τότε , ο επτάχρονος αντιδικτατορικός αγώνας στην Ελλάδα , που έδωσε το «μέγιστο μάθημα» για τη δύναμη του λαού ενάντια στο φασισμό, ήταν ένας από τους σοβαρούς λόγους που έφερε κοντά τους δύο λαούς.

«Αρχή του τέλους» είναι και ο τίτλος του βιβλίου ,που ο Εμανουέλε Γκράτσι δημοσίευσε το 1945 . Ο Γκράτσι ήταν τότε πρέσβης της Ιταλίας στην Ελλάδα και διηγείται την κήρυξη του πολέμου εναντίον της Ελλάδας υπό συνθήκες εξαιρετικά παράδοξες : ενώ ,δηλαδή, ένας υπουργός κήρυττε τον πόλεμο παράλληλα ένας άλλος έστελνε στην Αθήνα ένα θεατρικό θίασο για την παρουσίαση του έργου του Πουτσίνι «Μαντάμ Μπαττερφλάι, και για να προσφέρει ένα δώρο στον Έλληνα πρωθυπουργό Ιωάννη Μεταξά. Εκείνο το βράδυ ο Γκράτσι προετοίμαζε τη δεξίωση που θα γινόταν για τους καλλιτέχνες και προσκεκλημένους Ιταλούς και τα μέλη της κυβέρνησης. Ο πρέσβης , λοιπόν, ειδοποιήθηκε ότι έπρεπε να μεταβεί στον Έλληνα πρωθυπουργό, στην καρδιά της νύκτας για να του επιδώσει το ακόλουθο τελεσίγραφο της Ιταλίας : «Ακούστε με προσεκτικά, εμείς θα πρέπει να εισέλθουμε στην Ελλάδα εντός τριών ωρών . Εάν εσείς δεν πάρετε μιαν απόφαση , ξεκινάμε τον πόλεμο». Στη ιταλική Πρεσβεία παίχθηκε ένα μεγάλο δράμα με τον πρεσβευτή , για τον οποίο ο δημοφιλής στην Ιταλία συγγραφέας Πέτρος Μάρκαρης ανέφερε στη σχετική εισήγησή του τα ακόλουθα: «Εκείνο το οποίο ξέρω, διαβάζοντας τον Γκράτσι , είναι ότι ο άνθρωπος ήταν τελείως χαμένος . Δεν έπαιρνε πληροφορίες, δεν ήξερε τι του γινόταν, δεν είχε καθαρές οδηγίες , ήταν σε μια πλήρη άγνοια, ώσπου κάποια στιγμή εμφανίζεται ο Μαλαπάρτε, συγγραφέας και απεσταλμένος τότε της Corriere della sera,και του λέει : «κοίταξε να δεις , μου είπε ο Τσιάνο να σου μεταφέρω ότι εσύ μπορεί να λες ό,τι θέλεις . Αυτός τον πόλεμο θα τον κάνει ούτως ή άλλως. Την ίδια ώρα εμφανίστηκε στην Ελλάδα ο εγγονός του Πουτσίνι για την παράσταση»!….

Η 28Η Οκτωβρίου είναι και η ημέρα της «πορείας προς τη Ρώμη», που έκαναν οι φασίστες το 1922, και η 28η Οκτωβρίου του ’40 ήταν τα δεκαταόγδοα γενέθλια της φασιστικής επανάστασης. Υπάρχει επομένως -παρατηρεί ο καθηγητής της Σύγχρονης Ιστορίας Ουμπέρτο Τζεντιλόνι Σιλβέρι – σχετικά με την ημερομηνία αυτή, μια διένεξη αναμνήσεων και ιστορικών γεγονότων που παραπέμπει γενικά στα σημάδια , τα οποία άφησε ο φασισμός στην ιταλική ιστορία. Είναι μια κεντρική ημερομηνία από την οποία δεν νοείται να διαχωριστεί το φασιστικό καθεστώς, είναι ένα σύμβολο μιας νέας αρχής , και όντως ο χρόνος μετράει από το μηδέν για την επόμενη εικοσαετία.

Η επέτειος της 28ης Οκτωβρίου οφείλει πρωτίστως να τιμά τις αξίες που οι Έλληνες ανέδειξαν στη διάρκεια του ελληνοϊταλικού πολέμου με τον υπέρμετρο ηρωισμό και τη μοναδική αυταπάρνηση . Η επέτειος όμως αυτή οφείλει παράλληλα, σε μια σύγχρονη πολυπολιτισμική κοινωνία, να λειτουργεί ως μια υπέρβαση της πικρής κοινής σελίδας της ιστορίας των δύο λαών , που δεν μας χωρίζει αλλά μας ενώνει στον κοινό αγώνα για την ελευθερία , τη δημοκρατία , τις πανανθρώπινες αξίες και τελικά σε ένα κοινό σύγχρονο ΟΧΙ στο φασισμό , στο ναζισμό, και στον κάθε είδους πόλεμο.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
Προηγούμενο άρθρο“ΜΑΝΤΕΨΕ ΠΟΙΟΣ ΘΑ ΠΕΘΑΝΕΙ ΑΠΟΨΕ” του Ρ.Τομά | Θέατρο Δανδουλάκη | Από 11/10
Επόμενο άρθροΒαρετά μνημόσυνα ηρώων…
Η Στέλλα Πριόβολου είναι ομότιμη καθηγήτρια της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και πρόεδρος του Σώματος Ομότιμων Καθηγητών ΕΚΠΑ. Γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε ελληνική, γαλλική και ιταλική φιλολογία και είναι διδάκτωρ των Πανεπιστημίων Αθηνών και Ρώμης. Καθηγήτρια Λατινικής-Ιταλικής Φιλολογίας στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, διετέλεσε πρόεδρος του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας και διευθύντρια του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών "Ελληνορωμαϊκές -Ελληνοϊταλικές Σπουδές: Λογοτεχνία, Ιστορία και Πολιτισμός". Διετέλεσε επίσης αναπληρώτρια πρόεδρος του Τμήματος Σλαβικών Σπουδών ΕΚΠΑ. Είναι μέλος ελληνικών και διεθνών επιστημονικών εταιρειών και συγγραφέας πολλών μελετών. Η επιστημονική της έρευνα, για μεγάλο διάστημα, είχε ως αντικείμενο το θεατρικό έργο του Dario Fo και τη σχέση του με τη λατινική λογοτεχνία του Μεσαίωνα. Αποτέλεσμα της έρευνας αυτής είναι τα τρία βιβλία: 1."Dario Fo, ένας σύγχρονος goliardus", 2. "Dario Fo, venticinque monologhi per una donna: La Medea", και 3. "Rosa Fresca Aulentissima, το μεσαιωνικό ερωτικό ποίημα με το μάτι των φιλολόγων και του Νομπελίστα Dario Fo". Το ποίημα αυτό μεταφράστηκε στην Ελληνική με την επιχορήγηση του υπουργείου Εξωτερικών της Ιταλίας, το βιβλίο βραβεύτηκε από την Ελληνική Εταιρεία Μεταφραστών Λογοτεχνίας και αποτελεί διδακτικό εγχειρίδιο για τους φοιτητές Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου του Τορίνου. Το βιβλίο της «Carmina Burana veris et amoris» είναι η πρώτη μετάφραση και ερμηνεία των ποιημάτων αυτών στην Ελληνική, και το δοκίμιο με τίτλο «Οι ελληνορωμαϊκές ρίζες της Ευρώπης μέσα από τον στοχασμό Ευρωπαίων μελετητών» έχει μεταφραστεί στην ιταλική και ρουμανική γλώσσα . Το πρόσφατο βιβλίο της, μη επιστημονικό, με τίτλο «Στέλλα, μια ζωή δεν μας φτάνει» είναι αφιερωμένο στη μικρή της εγγόνα. Από το 1994 μέχρι το 2001 διετέλεσε Αντιπρόεδρος του Ι.Κ.Υ. και υπεύθυνη για το κοινοτικό πρόγραμμα "Σωκράτης". Επιστημονική υπεύθυνη προγραμμάτων ξένων γλωσσών στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο και εμπειρογνώμων Γ.Γ.Ε.Τ. για την κινητικότητα των σπουδαστών. Τακτικό μέλος του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης 2000-2001. Από το 2001-2004 Ειδική Γραμματέας Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης στο ΥΠΕΠΘ, Πρόεδρος της Επιτροπής στήριξης των Εδρών Ελληνικών Σπουδών στα Πανεπιστήμια του εξωτερικού και εθνική εκπρόσωπος στο Συμβούλιο της Ευρώπης για το Ευρωπαϊκό Έτος Γλωσσών 2001. Διετέλεσε επίσης Πρόεδρος του Συνδέσμου Επιστημόνων Πανεπιστημίων Ιταλίας( Σ.Ε.Π.Ι.) και Γ. Γραμματέας της Société Européenne de Culture στην Ελλάδα. Έχει τιμηθεί με την ανώτατη διάκριση του Ιταλικού κράτους CAVALIERE al merito della Repubblica Italiana, το 2002, και για την προσφορά της στα Ελληνικά Γράμματα και τον πολιτισμό από την Ένωση Γυναικών Φωκίδας, το 2007. Εξάλλου, έχει ανακηρυχθεί επίτιμος δημότης Χίου, το 2007. Ανέπτυξε πολιτική δραστηριότητα στο χώρο του ΠΑΣΟΚ, ως μέλος της Κ.Ε. και σε τιμητική θέση στο ψηφοδέλτιο για το Ευρωκοινοβούλιο του 1999.Αρθρογραφούσε επί χρόνια για θέματα παιδείας και κριτικής επιστημονικών και λογοτεχνικών βιβλίων στην εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ και στη μηνιαία έκδοση του Πανεπιστημίου Αθηνών «Το Καποδιστριακό». Σήμερα συνεργάζεται με επιστημονικά περιοδικά, με το ΒΗΜΑ της Κυριακής, το λογοτεχνικό περιοδικό «Οδός Πανός» , το «Independent think tank for sciences and society» του Πανεπιστημίου Αθηνών και τον ιστότοπο aixmi.gr.

6 ΣΧΟΛΙΑ

  1. Ωραιότατο άρθρο. Όμως, αυτό το «σε μια σύγχρονη πολυπολιτισμική κοινωνία» λειτουργεί αποπροσανατολιστικά και μοιάζει τεχνητό, παράταιρο, σχεδόν εκβιασμένο… Σε πείσμα της «τρέντυ» γραμμής σκέψης, το αντιφασιστικό ήθος δεν απαιτεί πολυπολιτισμική πιστοποίηση!

  2. Κυρία Πριοβόλου,

    Δεν θα μπορούσα (για λόγους σεβασμού προς το πρόσωπο και την ιδιότητά σας) να σας συγχαρώ, απλώς, αλλά να σας ευχαριστήσω για την προσφορά της σκέψης σας σε όλους μας.

  3. To έθνος πρέπει να πει ένα βροντερό ΟΧΙ σε όσους θέλουν να μετατρέψουν την Πατρίδα μας σε μια άχρωμη και άεθνη χώρα χωρίς παλμό και ψυχή. Κάτω η παγκοσμιοποίηση και ο πολυπολτισμός. Ζήτω ΜΟΝΟ Η ΕΛΛΑΣ!

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here