Βολική Ιφιγένεια το Πανεπιστήμιο;

3
36

Η έναρξη του ακαδημαϊκού έτους φέτος βρίσκει τα Πανεπιστήμια σε αναταραχή. Από την πλευρά των φοιτητών κυριαρχούν οι κινητοποιήσεις και οι καταλήψεις, που καθιστούν αβέβαιη την ομαλή εξέλιξη της εξεταστικής και της διδακτικής περιόδου. Από την πλευρά της πλειονότητας των Πανεπιστημιακών καθηγητών και των εκπροσώπων τους έχουν εκφραστεί σοβαρές επιφυλάξεις έως και αντιδράσεις για σειρά διατάξεων του νέου νόμου-πλαισίου. Τέλος, το υπουργείο Παιδείας ομνύει στη μεταρρύθμιση και στην ανατροπή των κατεστημένων αντιλήψεων και πρακτικών του παρελθόντος. Σε αυτό το κλίμα αρχίζει η εφαρμογή του νέου νόμου, από τη δημοσίευσή του χθες.

Το διακύβευμα, κατά τη γνώμη μου, δεν είναι απλά και μόνο η εφαρμογή του νέου νόμου, αλλά αν αυτό το κλίμα και η γενικότερη κοινωνική κρίση βρουν μία βολική Ιφιγένεια – το Πανεπιστήμιο- για την εκτόνωσή τους.

Ξεκαθαρίζω εξ’ αρχής ότι μόνο το ανοικτό Πανεπιστήμιο μπορεί να διασφαλίσει την ακαδημαϊκή λειτουργία και τη συμμετοχή του συνόλου της Πανεπιστημιακής κοινότητας στις διαδικασίες υπεράσπισης της οντότητας και της αυτοτέλειάς του.

Αυτό σημαίνει ότι οι καταλήψεις των Πανεπιστημίων δεν είναι λύση. Για ένα, κυρίως, λόγο : Δεν καταλαμβάνουμε ποτέ το σπίτι μας, ακόμα και όταν νοιώθουμε ότι έχουμε δίκιο, αντίθετα το υπερασπιζόμαστε. Σήμερα, περισσότερο από χθες, το Πανεπιστήμιο δεν πρέπει να γίνει η βολική Ιφιγένεια … «για να σαλπάρει ο στόλος και να εξευμενιστεί η Άρτεμις».

Η σημερινή κατάσταση αποδεικνύει ότι ένας νόμος δεν αλλάζει δια μαγείας την πραγματικότητα. Την επηρεάζει, ίσως, αλλά δεν είναι από μόνος του ικανός να επιφέρει σημαντικές αλλαγές, χωρίς να δημιουργεί ταυτόχρονα στέρεα πεποίθηση ανατροπών, και βούληση υλοποίησης των στόχων. Έγραφα πριν από καιρό ότι το μέλλον της μεταρρύθμισης του Πανεπιστημίου δεν εξαρτάται μόνο από την ορθή νομοθέτηση, αλλά από την ικανότητα του όλου εγχειρήματος να διαμορφώσει ευρύτερες ακαδημαϊκές, πολιτικές και κοινωνικές συναινέσεις και να συνεγείρει, ιδιαίτερα, τη σύμπραξη της πανεπιστημιακής κοινότητας για την αλλαγή που χρειάζεται το Πανεπιστήμιο. Αναμφίβολα, η πολιτική συναίνεση επετεύχθη με το νόμο που ψηφίσθηκε από μία τόσο ευρεία πλειοψηφία στη Βουλή. Για τη σύμπραξη της πανεπιστημιακής κοινότητας δεν φαίνεται να συμβαίνει το ίδιο. Και τούτο γιατί, οι αλλαγές που χρειάζεται πραγματικά το Πανεπιστήμιο συνδέονται άμεσα με όλα όσα ΔΕΝ έγιναν όλο αυτό το τελευταίο διάστημα.

Δεν υπάρχει επιτυχημένη μεταρρύθμιση στην Ευρώπη χωρίς να συνοδεύεται από γενναία επένδυση στη γνώση, αύξηση στη χρηματοδότηση της έρευνας, της αξιολόγησης και των υποδομών, παροχή κινήτρων σε νέους ερευνητές, αξιοποίηση του εγχώριου επιστημονικού δυναμικού και προσέλκυση νέου από το εξωτερικό. Το παράδειγμα της μεταρρύθμισης των Πανεπιστημίων Γαλλίας, τα τελευταία πέντε χρόνια, είναι ο κανόνας στην Ευρώπη και το αντίστοιχο της Ελλάδας η εξαίρεση.

Δεν υπάρχει επιτυχημένη μεταρρύθμιση στην Ευρώπη χωρίς παιδαγωγική του διαλόγου και εξελικτικά χρονοδιαγράμματα εφαρμογής των τελικών ρυθμίσεων. Όταν πολλοί από εμάς μιλούσαμε για έλλειψη ουσιαστικού διαλόγου και απαξίωση των Πανεπιστημίων και της πανεπιστημιακής κοινότητας, επιστρατεύτηκαν όλα τα επικοινωνιακά μέσα για να προσθέσουν την ύβρι στην απαξίωση.

Δεν υπάρχει επιτυχημένη μεταρρύθμιση στην Ευρώπη χωρίς να έχει συνεγείρει τις ακαδημαϊκές δυνάμεις σε μία αλλαγή κουλτούρας. Για να αλλάξει το Πανεπιστήμιο και να ανατραπούν οι παθογένειες και οι αγκυλώσεις του παρελθόντος πρέπει η κοινότητα να μπορεί να πιστέψει στη μεταρρύθμιση. Τα επικοινωνιακά τερτίπια, οι χονδροειδείς γενικεύσεις, οι δίκες προθέσεων και οι τεχνικές παραπλάνησης δεν βοηθούν προς αυτή την κατεύθυνση. Σίγουρα, το Πανεπιστήμιο χρειάζεται να αφήσει πίσω του μία κουλτούρα ευκολίας, συνύπαρξης με το φαύλο ή απλά το «δεύτερο», αλλά και να απαλλαγεί από τις «αλυσίδες» που κάποιοι επιχρυσώνουν ανά εποχές προς ικανοποίηση αλλότριων συμφερόντων. Η αλλαγή κουλτούρας στο Πανεπιστήμιο θα έρθει με τη συνειδητή απόρριψη των παραπάνω φαινομένων, από τους ίδιους τους ανθρώπους του Πανεπιστημίου και σε σημαντικό βαθμό αυτό έχει ήδη ξεκινήσει.

Δεν υπάρχει, τέλος, επιτυχημένη εκπαιδευτική μεταρρύθμιση χωρίς εμπέδωση του δημοκρατικού και αυτορρυθμιστικού χαρακτήρα που εμπεριέχει η ιδία η έννοια του Πανεπιστημίου. Οι προσπάθειες συρρίκνωσης αυτού του χαρακτήρα έπεσαν συχνά στο κενό. Αντίθετα, πέτυχαν όσες εμπιστεύτηκαν και ανέδειξαν την ακαδημαϊκή κοινότητα.

Αν όλα αυτά δεν έγιναν, θεωρώ ότι πρέπει να γίνουν με ανοιχτά Πανεπιστήμια, ιδιαίτερα τώρα.

Σε αυτό συμπυκνώνεται το στοίχημα της συμμετοχής, η συλλογική ευθύνη, αλλά και η συλλογική δράση για όσους από εμάς πιστεύουν στην κοινωνική αποστολή του ελληνικού δημόσιου Πανεπιστημίου.

Θέλω να πιστεύω ότι η Ιφιγένεια δεν θα αποδειχθεί τελικά, βολική και δεν θα προσέλθει σε θυσιαστικές τελετουργίες.

*Ο Θόδωρος Π. Παπαθεοδώρου είναι Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
Προηγούμενο άρθρο6+1 βασανιστικ​ά ερωτήματα για την Άννα
Επόμενο άρθροΠροτάσεις
Ο Θόδωρος Παπαθεοδώρου είναι Καθηγητής Αντεγκληματικής Πολιτικής και Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Γεννήθηκε στην Πάτρα το 1965, σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και ανακηρύχθηκε Διδάκτορας Ποινικών και Εγκληματολογικών Επιστημών στο Πανεπίστημιο του Poitiers (Γαλλία). Το 1994 εξελέγη Maître de Conférences (Επίκουρος Καθηγητής) Ποινικού Δικαίου και Εγκληματολογικών Επιστημών στην Νομική Σχολή της La Rochelle (Γαλλία). Κύρια έργα του: Η έννοια της τιμωρίας. Μία συνέντευξη του Μ. Φουκώ, Αντ. Ν. Σάκκουλας, Αθήνα Κομοτηνή, 1990, La perception des textes pénitentiaires européens par les droits français et grec, Ant. N. Sakkoulas, 1995, Le code pénitentiaire hellénique, Etre et Connaître, 1997, Δημόσια ασφάλεια και αντεγκληματική πολιτική, Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα, (α´ έκδ. 2002) β´έκδ. 2005, Η σεξουαλική παρενόχληση στην εργασία, Νομική Βιβλιοθήκη, 2006, Νομικό καθεστώς αλλοδαπών, Νομική Βιβλιοθήκη, β´έκδ. 2010, Επιτηρούμενη Δημοκρατία. Η ηλεκτρονική παρακολούθηση στην κοινωνία της διακινδύνευσης, Εκδ. Βιβλιόραμα, 2009. Επίσης, έχει δημοσιεύσει πολλά άρθρα και επιστημονικές μελέτες σε ελληνικά και διεθνή νομικά περιοδικά. Το 2003 είχε ορισθεί από το Υπουργείο Παιδείας της Γαλλίας εξωτερικός αξιολογητής για τις Νομικές και Πολιτικές Επιστήμες γαλλόφωνων Πανεπιστημίων στην Ανατολική Ευρώπη. Από το 1997, είναι Διευθυντής της Ευρωπαϊκής Ομάδας Έρευνας για την Ποινική Δικαιοσύνη. Τέλος, το 2003 τιμήθηκε από τη Γαλλική Δημοκρατία με το παράσημο της Τάξης του Ακαδημαϊκού Φοίνικα.

3 ΣΧΟΛΙΑ

  1. Τό «Πανεπιστήμιο» στό Ελλάντα, δέν μού φέρνει γιά Ιφιγένεια. Μάλλον πρός τήν Λυσιστράτη προσιδιάζει.
    Πού εξασκεί τήν επιρροή της (διεκδικούσα τήν καλοπέρασή της), διαπραγματευομένη τό όργανόν της.
    Τό πρόβλημα όμως τών Ιδρυμάτων αυτών σήμερα, 25 ΑΕΙ καί 15 ΤΕΙ, σύνολον 40, είναι ότι
    ΚΑΝΕΙΣ ΔΕΝ ΤΑ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ.

    ΚΑΘΕ ΠΟΛΗ ΚΑΙ ΣΤΑΔΙΟ, ΚΑΘΕ ΧΩΡΙΟ ΚΑΙ ΓΥΜΝΑΣΤΗΡΙΟ, ΚΑΘΕ ΡΑΧΟΥΛΑ ΚΑΙ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ !

    Τότε, τήν εποχή τής ολιγώτερης σαχλαμάρας, ερχότανε καί κανάς γυιός φυλάρχου τής Ουζουμπούρε, καί φοιτούσε στήν Ελλάδα.
    Μετά τήν Κακοπολίτευση, δέν πατάει ούτε αφρικανός ελέφαντασ, ούτε γιά χέσιμο.
    Ειδικώς δέ στό «Πανεπιστήμιο» Κορίνθου !!
    Καί τό αμέσως χειρότερο κακό είναι ότι η Βλαμμένη τόσα χρόνια Μέρκελ, αποφάσισε νά μήν πληρώνει πλέον τά χαμαιτυπεία τής ΚΝΕ καί τών ΑναρχοΗλιθίων.

  2. ΚΥΡΙΕ ΠΑΠΑΘΕΟΔΩΡΟΥ ΞΕΡΕΤΕ ΤΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΟΝΑΕΙ…ΟΧΙ ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΠΟΥ ΤΩΡΑ ΕΠΙΧΕΙΡΟΥΝΤΑΙ…ΠΟΥ ΚΑΙ ΑΥΤΕΣ ΔΗΛΑΔΗ ΣΤΗ ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΑΠΛΑ ΕΝΑ ΑΚΟΜΗ ΠΛΗΓΜΑ ΣΤΗ ΠΑΙΔΕΙΑ…ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΠΟΝΑ ΟΤΙ Ο ΦΙΛΟΣ ΑΠΟ ΠΑΝΩ Ο ΑΝΥΠΑΡΚΤΟΣ ΕΧΕΙ ΣΕ ΟΛΑ ΔΙΚΙΟ.ΤΙ ΝΑ ΦΟΒΗΘΟΥΜΕ?ΜΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΑΦΟΥΝ ΠΟΙΑ?ΤΑ ΚΑΤΕΣΤΡΑΜΜΕΝΑ?ΜΙΑ ΖΩΗ ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟΙ(ΟΧΙ ΟΛΟΙ) ΚΟΝΙΟΡΤΟΠΟΙΕΙΤΕ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΛΕΓΕΤΑΙ ΠΑΙΔΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝΤΑΣ ΜΕ ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΥΣ ΤΩΡΑ ΠΙΟ ΚΑΤΩ ΔΕΝ ΓΙΝΕΤΑΙ ΝΑ ΠΑΕΙ.ΕΠΙΑΣΕ ΠΑΤΟ.
    ΦΙΛΕ ΑΝΥΠΑΡΚΤΕ ΔΕΝ ΦΤΑΙΕΙ ΤΟΣΟ Η ΚΝΕ Η ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ ΑΛΛΟΣΤΕ ΕΙΝΑΙ ΣΤΗ ΠΑΣΟΚΟΠΑΣΠ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΑΚΔΗΜΙΕΣ ΤΗΣ ΝΔ.ΚΑΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙΣ ΟΥΤΕ ΤΗΝ ΚΝΕ ΥΠΕΡΑΣΠΙΖΟΜΑΙ.ΣΤΟ ΛΕΩ ΓΙΑ ΝΑ ΜΗΝ ΠΙΣΤΕΨΕΙΣ ΟΤΙ ΑΝΗΚΩ ΕΚΕΙ.

  3. ΜΑ ΔΕΝ ΕΙΔΑ ΜΙΑ ΦΟΡΑ ΝΑ ΠΡΟΤΕΙΝΕΙ ΜΙΑ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΕΝΑΝ ΝΟΜΟ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟΙ ΝΑ ΜΗΝ ΕΙΝΑΙ ΣΤΑ ΚΑΓΚΕΛΑ, ΔΙΑΡΗΓΝΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΙΜΑΤΙΑ ΤΟΥΣ ΟΤΙ ΑΥΤΟ ΤΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΘΑ ΚΑΝΕΙ ΚΑΚΟ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΕΙΑ ΜΑΣ……
    ΠΕΙΤΕ ΜΑΣ ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ ΚΥΡΙΕ ΚΑΘΗΓΗΤΑ ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΑ ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΘΑ ΒΓΑΛΟΥΝ ΤΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ ΜΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΞΑΘΛΙΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΥΠΟΛΗΨΙΑ……..;
    ΕΧΩ ΠΕΡΑΣΕΙ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΟΛΑ ΕΙΝΑΙ ΣΑΠΙΑ…….ΔΙΑΠΛΟΚΗ, ΚΟΜΜΑΤΟΣΚΥΛΑ ΠΟΥ ΛΥΜΑΙΝΟΝΤΑΙ ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ, ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΟΚΡΑΤΙΑ ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ, ΑΝΙΚΑΝΟΙ ΔΑΣΚΑΛΟΙ, ΓΕΛΟΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ, ΚΑΝΕΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ, ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΠΟΥ ΕΛΑΧΙΣΤΑ ΑΣΧΟΛΟΥΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ Η ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΕΡΓΟ……..ΟΛΑ ΑΥΤΑ ΠΩΣ ΛΥΝΟΝΤΑΙ ΚΥΡΙΕ ΚΑΘΗΓΗΤΑ;
    ΤΟ ΜΟΝΟ ΠΟΥ ΣΑΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΜΗΝ ΧΑΣΕΤΕ ΤΑ ΠΡΟΝΟΜΙΑ ΣΑΣ ΚΑΙ ΤΙΠΟΤΕ ΑΛΛΟ…….

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here