«Λευκή σημαία» και «κόκκινη γραμμή» στα πανεπιστήμια

0
35

Τους τελευταίους μήνες, ο διάλογος για τις αλλαγές στην Ανώτατη Εκπαίδευση διαμόρφωσε μία διπολικότητα. Από τη μία πλευρά, το κείμενο διαβούλευσης που έδωσε στη δημοσιότητα το Υπουργείο Παιδείας, βασίζεται στην αντίληψη -που αυτό αξιωματικά υιοθετεί- ότι «η Ελληνική Ανώτατη Εκπαίδευση, μετά από μία μακρά περίοδο άναρχης ανάπτυξης, χωρίς καμιά στρατηγική, έχει φτάσει σε τέτοιο σημείο ώστε να απαιτείται ο επαναπροσδιορισμός του ρόλου της». Το Υπουργείο Παιδείας, αναγνωρίζοντας ότι η, μέχρι τώρα, πορεία του σχεδιασμού της Ανώτατης Εκπαίδευσης ήταν σε λάθος κατεύθυνση,  προωθεί σειρά αλλαγών, οι οποίες θεωρεί ότι συμπίπτουν  με την ανάγκη για ευρύτερες αλλαγές στην ελληνική κοινωνία και το ελληνικό κράτος.

Αιχμή του δόρατος του παραπάνω μεταρρυθμιστικού σχεδίου αποτελεί η αλλαγή του μοντέλου διοίκησης των Πανεπιστημίων, συνεπικουρούμενη από αυτή του οικονομικού μοντέλου λειτουργίας τους, του συστήματος εκλογής των μελών ΔΕΠ και της διάρθρωσης των προγραμμάτων σπουδών.
Μέσα σε αυτό το πολιτικό πλαίσιο, το υπουργείο Παιδείας εγκαλεί συχνά τα Πανεπιστήμια και τις ηγεσίες τους για έλλειψη αυτοκριτικής στάσης και προθυμίας να συνομολογήσουν ως πηγή κάθε  παθογένειας την παρακμή του αυτοδιοικητικού μοντέλου που εφαρμόστηκε μέχρι σήμερα.
Καλεί, παράλληλα, τα Πανεπιστήμια σε συναίνεση, αναμένοντας στην ουσία να δεί να υψώνεται μία «λευκή σημαία» προσχώρησης στις θέσεις του νέου «αυτονόητου» δόγματος για την Ανώτατη Εκπαίδευση.

Από την άλλη πλευρά, τα Πανεπιστήμια ακολούθησαν τους τελευταίους μήνες μία πρωτόγνωρη διαδικασία εσωτερικού διαλόγου, στα συλλογικά τους όργανα και στη Σύνοδο των Πρυτάνεων, συζήτησαν και αναστοχάστηκαν τα προβλήματα, τις αδυναμίες, αλλά και τα θετικά  στοιχεία της Ανώτατης Εκπαίδευσης  και διαμόρφωσαν θέσεις για τις αλλαγές που πρέπει να γίνουν. Ανταποκρίθηκαν με ευθύνη, αυτογνωσία και ωριμότητα σε αυτό που ελληνική κοινωνία επιζητά σήμερα, δηλαδή  τη σταθερή στόχευση και επιδίωξή των Πανεπιστημίων για τη δυναμική βελτίωση της Εκπαίδευσης και της Έρευνας στην Ελλάδα. Τέλος, διατύπωσαν αναλυτικές προτάσεις για αλλαγές στην Ανώτατη Εκπαίδευση με σεβασμό του δημόσιου χαρακτήρα των Πανεπιστημίων και  κατοχύρωση της πλήρους αυτοδιοίκησής τους.

Η «κόκκινη γραμμή» στις παραπάνω αλλαγές τίθεται αφενός από το Σύνταγμα και αφετέρου από τις ακαδημαϊκές αρχές και αξίες, τις οποίες υπηρετεί το ελληνικό δημόσιο Πανεπιστήμιο. Η διελκυστίνδα της «λευκής σημαίας» και της κόκκινης «γραμμής» παραπέμπει στην πολιτική ουσία του διακυβεύματος των επιχειρούμενων ή προτεινόμενων αλλαγών. Καμιά αλλαγή δεν μπορεί να υλοποιηθεί με προτάγματα  μεσσιανικού χαρακτήρα, με έωλες εξωτερικότητες που επιχειρούν τη γονιδιακή μετάλλαξη των Πανεπιστημίων, με αναθεματικά αποφθέγματα που ακυρώνουν συλλήβδην την ιστορία τους και, πάντως, χωρίς τη σύμπραξη της ίδιας της πανεπιστημιακής κοινότητας.

Η σύμπραξη αυτή προϋποθέτει να μπορεί να αναγνωρίσει το Πανεπιστήμιο στις προτεινόμενες αλλαγές το δημοκρατικό και ακαδημαϊκό  αξιακό σύστημα, πάνω στο οποίο εδράζεται η λειτουργία του , η ανάπτυξή του, η εξέλιξη του και η κοινωνική προσφορά του. Γι’ αυτό, είναι ανάγκη σήμερα να ακούσουμε το καινούργιο που εισφέρουν τα Πανεπιστήμια στο διάλογο.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
Προηγούμενο άρθροΤο ‘10 το… κακό
Επόμενο άρθροTo σύνδρομο του… ΝΙΜΒΥ* και τρόποι πρόληψης
Ο Θόδωρος Παπαθεοδώρου είναι Καθηγητής Αντεγκληματικής Πολιτικής και Πρύτανης του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Γεννήθηκε στην Πάτρα το 1965, σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και ανακηρύχθηκε Διδάκτορας Ποινικών και Εγκληματολογικών Επιστημών στο Πανεπίστημιο του Poitiers (Γαλλία). Το 1994 εξελέγη Maître de Conférences (Επίκουρος Καθηγητής) Ποινικού Δικαίου και Εγκληματολογικών Επιστημών στην Νομική Σχολή της La Rochelle (Γαλλία). Κύρια έργα του: Η έννοια της τιμωρίας. Μία συνέντευξη του Μ. Φουκώ, Αντ. Ν. Σάκκουλας, Αθήνα Κομοτηνή, 1990, La perception des textes pénitentiaires européens par les droits français et grec, Ant. N. Sakkoulas, 1995, Le code pénitentiaire hellénique, Etre et Connaître, 1997, Δημόσια ασφάλεια και αντεγκληματική πολιτική, Νομική Βιβλιοθήκη, Αθήνα, (α´ έκδ. 2002) β´έκδ. 2005, Η σεξουαλική παρενόχληση στην εργασία, Νομική Βιβλιοθήκη, 2006, Νομικό καθεστώς αλλοδαπών, Νομική Βιβλιοθήκη, β´έκδ. 2010, Επιτηρούμενη Δημοκρατία. Η ηλεκτρονική παρακολούθηση στην κοινωνία της διακινδύνευσης, Εκδ. Βιβλιόραμα, 2009. Επίσης, έχει δημοσιεύσει πολλά άρθρα και επιστημονικές μελέτες σε ελληνικά και διεθνή νομικά περιοδικά. Το 2003 είχε ορισθεί από το Υπουργείο Παιδείας της Γαλλίας εξωτερικός αξιολογητής για τις Νομικές και Πολιτικές Επιστήμες γαλλόφωνων Πανεπιστημίων στην Ανατολική Ευρώπη. Από το 1997, είναι Διευθυντής της Ευρωπαϊκής Ομάδας Έρευνας για την Ποινική Δικαιοσύνη. Τέλος, το 2003 τιμήθηκε από τη Γαλλική Δημοκρατία με το παράσημο της Τάξης του Ακαδημαϊκού Φοίνικα.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here