O Πάγκαλος και ο ορισμός της αξιοκρατίας

1
39

Εάν το 2010 ήταν μία εξαιρετικά δύσκολη χρονιά, όλα δείχνουν ότι το 2011 θα είναι εφιάλτης. Βομβαρδιζόμενη από τους κάθε είδους προπαγανδιστές, η ελληνική κοινωνία παραπαίει, παλινδρομώντας ανάμεσα στην κατάθλιψη, την απόγνωση, την αυτομαστίγωση και την οργή. Κι όμως, αυτό που χρειάζεται περισσότερο απ’ όλα είναι ο αναστοχασμός της πορείας, που έριξε τη χώρα στα βράχια.

Η Ελλάδα δεν είναι το «μαύρο πρόβατο» μίας ενάρετης οικογένειας. Τον προπαγανδιστικό αυτό μύθο τον διέλυσε η εκδήλωση της ευρύτερης κρίσης στο «μαλακό υπογάστριο» της Ευρωζώνης. Μπορεί η Ελλάδα να μην είναι το «μαύρο πρόβατο», αλλά αναμφίβολα είναι ο πιο αδύνατος κρίκος της. Και αιτία γι’ αυτό είναι οι εσωτερικές παθογένειες. Αυτό που συνέβη είναι ότι η διεθνής κρίση έβγαλε στην επιφάνεια το χρόνιο υποκείμενο νόσημα της ελληνικής οικονομίας.

Στην πραγματικότητα κατέρρευσε ένα ολόκληρο μοντέλο ανάπτυξης, κύρια στοιχεία του οποίου είναι η κλεπτοκρατία, ο παρασιτισμός, ο ανορθολογισμός, η σπατάλη, η αυθαιρεσία και η ατιμωρησία. Το γεγονός ότι αυτή η νοοτροοπία έχει διαποτίσει συνολικά την κοινωνική πυραμίδα την κατέστησε ανθεκτική, αλλά όχι λιγότερο αντικοινωνική.

«Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι», αλλά και η κοινωνία δεν είναι αθώα. Ανάμεσα στο πολιτικό σύστημα και στους πολίτες λειτουργεί μία σχέση άρρη της συναλλαγής. Οι παραδοσιακές πελατειακές σχέσεις έχουν μεταλλαχθεί και διαμορφώσει κλίμα εκατέρωθεν ένοχης ανοχής. Για πολλά χρόνια, το πολιτικό σύστημα εξαγόραζε την ανοχή της κοινωνίας στη δική του ανικανότητα και στις δικές του αμαρτίες. Πώς; Όχι μόνο διορίζοντας και κάνοντας ρουσφέτια, αλλά και ανεχόμενο μίας σειρά παθογένειες της «βάσης», όπως η εκτεταμένη διαφθορά των δημοσίων λειτουργών, η ασύστολη φοροδιαφυγή των μικρομεσαίων, η παράνομη δόμηση, οι διάφορες μορφές «λαϊκής» αυθαιρεσίας κλπ.

Η χρόνια αυτή κατάσταση έχει διαβρώσει τις αξίες, έχει ακυρώσει τους κανόνες και έχει μπλοκάρει τις αναπτυξιακές δυνατότητες της χώρας. Για να επιβάλλει το σεβασμό και την εφαρμογή των νόμων, ένα πολιτικό σύστημα πρέπει το ίδιο να είναι αξιόπιστο. Αυτό δεν ισχύει. Το γεγονός ότι η κάθε είδους αυθαιρεσία όχι μόνο δεν τιμωρείται, αλλά και ενίοτε επιβραβεύεται, έχει διαμορφώσει νοοτροπία ευκολίας και υπεκφυγής από την κοινωνική ευθύνη. Αυτή η νοοτροπία εκ των πραγμάτων λειτουργεί διαλυτικά, ακυρώνει το Κράτος Δικαίου και αποτρέπει την ανάταξη.

Τα ανωτέρω δεν σημαίνουν επουδενί ότι ευθύνονται όλοι. Υπάρχουν πολίτες που δεν συμμετείχαν στο επωφελές πάρτυ της συναλλαγής. Λίγοι για λόγους αρχών, και οι περισσότεροι επειδή δεν είχαν δυνατότητα. Αλλά κι όσοι με κάποιον τρόπο συμμετείχαν δεν έχουν καθόλου τις ίδιες ευθύνες μ’ αυτούς που άσκησαν εξουσία. Εάν είναι λάθος να αθωώνονται συλλήβδην οι πολίτες, ακόμα μεγαλύτερο λάθος είναι οι ευθύνες να διαχέονται γενικά κι αφηρημένα.

Το δόγμα Πάγκαλου «τα φάγαμε μαζί» δεν περιέχει ίχνος αυτοκριτικής. Χρησιμοποιεί το «μαζί» σαν όχημα για να ενοχοποιήσει την κοινωνία. Αναμφίβολα, ένα σημαντικό μέρος από τα δανεικά διαχύθηκε στα μικρομεσαία στρώματα με διορισμούς-ρουσφέτια και με ποικίλες αντιπαραγωγικές παροχές. Έτσι εξασφαλίσθηκε η μακρόχρονη ιδεολογική συναίνεση της κοινωνίας σε μία πορεία, η οποία με μαθηματική ακρίβεια οδηγούσε στο γκρεμό.

Αυτή, όμως, είναι η μία όψη. Η άλλη όψη είναι ότι με τις ευλογίες του πολιτικού συστήματος, τη μερίδα του λέοντος την έχουν ιδιοποιηθεί τα μεγάλα «ψάρια» της διαπλοκής, για τα οποία ο Πάγκαλος, βεβαίως, δεν λέει κουβέντα.

Σε άλλες χώρες που βρέθηκαν σε παρόμοια κατάσταση, οι κυρίαρχες πολιτικές ελίτ καταβαραθρώθηκαν. Ακόμα και στην Τουρκία, λόγω της οικονομικής κρίσης, το 2002, τα τρία από τα τέσσερα κόμματα εξουσίας βρέθηκαν εκτός Βουλής.
Στο σημείο που έχουν φθάσει τα πράγματα, η Ελλάδα δεν χρειάζεται απλώς άλλη οικονομική πολιτική. Έχει ζωτική ανάγκη από άλλα πολιτικά εργαλεία, από άλλον τρόπο διακυβέρνησης. Η κρίση μπορεί και πρέπει να λειτουργήσει σαν μαμή για την γέννηση ενός νέου υγειούς και παραγωγικού μοντέλου ανάπτυξης. Αυτό, όμως, δεν γίνεται από μόνο του. Προϋποθέτει κυβερνητική ομάδα με πολιτική βούληση, σχέδιο και ηθικό εκτόπισμα. Οι συνιστώσες του ευρύτερου συστήματος εξουσίας, το οποίο οδήγησε τη χώρα στον γκρεμό, δεν έχουν ούτε την ηθική ούτε την πολιτική αξιοπιστία να παίξουν τέτοιο ρόλο.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
Προηγούμενο άρθροXειροβομβίδα στα χέρια της ΑΕΚ ο Τζεμπούρ
Επόμενο άρθροΡομά: Τους λένε έθνος εγκληματιών
Ο Σταύρος Λυγερός γεννήθηκε στην Αθήνα. Πτυχίο Μαθηματικών από το Πανεπιστήμιο Αθηνών. Μεταπτυχιακά σεμινάρια διεθνών σχέσεων και διεθνούς οικονομίας στην Ecole des Hautes Etudes (Παρίσι). Μέλος της Συντονιστικής Επιτροπής στην εξέγερση του Πολυτεχνείου το Νοέμβριο 1973. Συνιδρυτής και μέλος της συντακτικής ομάδας του περιοδικού “Τετράδια πολιτικού διαλόγου έρευνας και κριτικής” (κυκλοφορεί από το 1980 από τις εκδόσεις Στοχαστής). Συγγραφέας των βιβλίων “Φοιτητικό κίνημα και ταξική πάλη στην Ελλάδα” [1977, 2 τόμοι, εκδόσεις Στοχαστής], “ΠΑΣΟΚ, το σύνδρομο του μεγάλου ασθενούς” [1990, εκδόσεις Στοχαστής], “Σκόπια, το αγκάθι της Βαλκανικής” [1992, εκδόσεις Λιβάνη], “Άνεμοι πολέμου στα Βαλκάνια” [1992, εκδόσεις Λιβάνη], “Κύπρος: στα όρια του αφανισμού” [1993, εκδόσεις Λιβάνη], “Το παιχνίδι της εξουσίας” [1996, εκδόσεις Λιβάνη], “Εν ονόματι της Μακεδονίας, ο διπλωματικός πόλεμος για το όνομα” (2008, εκδόσεις Λιβάνη) και “Σταυροφόροι χωρίς σταυρό, ισλαμική τρομοκρατία, ΗΠΑ και Νεοοθωμανισμός” (2010, εκδόσεις Λιβάνη). Έχει συμμετάσχει στην συγγραφή αρκετών συλλογικών τόμων και έχει γράψει πολλές μελέτες για τις διεθνείς εξελίξεις, καθώς και για θέματα εξωτερικής και εσωτερικής πολιτικής. Έχει εργασθεί σε εφημερίδες περιοδικά και ραδιοφωνικούς σταθμούς. Σήμερα, εργάζεται στην εφημερίδα Καθημερινή και συνεργάζεται με την εφημερίδα Κόσμος του Επενδυτή και με το περιοδικό Επίκαιρα.

1 ΣΧΟΛΙΟ

  1. Σταύρο δυστυχώς χάσαμε πολύ χρόνο με την «ιδεολογία περι ισότητας κλπ» δεν βρέθηκε δημόσιος λόγος ισχυρός να αντιπαρατεθεί με τον παραλογισμό «όχι στο καπιταλιστικό κράτος» δηλαδή ένω κάποιος πεθαίνει από την πείνα τον πείθεις να μη φάει την τροφή που έχει εμπρός του γιατί θα μπορούσε να φάει ανώτερη διατροφή.

    Δεν καταλάβαμε τη σημασία του φαινομένου «κράτος», την πρακτική αξία του να βελτιώνει τη ζωή μας πέρα από
    την όποια ιδεολογική κριτική του κάνουμε.

    Φαίνεται ότι στην Ελλάδα οι δημαγωγοί μας τραβάνε ανεξέλεχτα ιδιαίτερα όταν είναι απρόσωποι μηχανισμοί που μας προσφέρουν «όραμα» για το κράτος.

    Επειδή δεν γνωρίζουμε μια στοιχειώδη επιστημονική προσέγγιση. ίσως δεν είχαμε την ηρεμία να αποκτήσουμε κάποια
    δεν λειτουργεί σε μας η ανάδραση με την πραγματικότητα.

    Δεν θέλουμε να μαθαίνουμε συλλογικά παρά μόνο ατομικά, δεν έχουμε βρεθεί σε μεγάλης κλίμακας πεδία που καλλιεργούν την συλλογική αντίληψη. Ας πάρουμε το δημόσιο, τη μεγαλύτερη «βιομηχανία» μας, η μόνη αξία που ξεχωρίζει είναι το ιερό δικαίωμα στο «βόλεμα» χωρίς απόδειξη για την παρεχόμενη εργασία. Ποιός λέει στο διπλανό του «έβγαλες το μισθό σου σήμερα ;» , «ποιά οικονομία μπορούμε να κάνουμε ;». Ναι αλλά μας φταίει ο Πάγκαλος που υβρίζει μας ενοχλεί το περιτύλιγμα και όχι η ουσία του προβλήματος που θίγει ο λόγος του. Άδικος, άδικός ! αυτός έφαγε τα πολλά άρα εμείς μόνο το μισθό μας, την επιδότιση, τη ιατρο-φαρμ. παροχή πήραμε.

    Πρόσφατα ρώτησα έναν πρώην ΚαπαΚαπα σημερινό ΕναΚαπα «στο σοσιαλιστικό κράτος δεν πρέπει να μαζεύονται οι φόροι ? γιατί δεν απολύουμε τους εφοριακούς που δεν μαζεύουν τους φόρους» η απάντηση που πήρα είναι ότι δεν θέλει την ιδιωτικοποίηση του δημοσίου και ότι οι εφοριακοί φταίνε λιγότερο από κάποιους άλλους.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here