Τι διάολο να παίξεις στο θέατρο όταν έξω σφάζονται;

11
44

Την ώρα που όλα στη χώρα δείχνουν να υπολειτουργούν, για να μην πω να αποσυντίθενται, υπάρχει κι ένας χώρος που συνεχίζει να λειτουργεί, να αναπνέει και να παράγει. Κι αυτός ο χώρος είναι το θέατρο. Είναι αμέτρητες οι επιλογές που παρουσιάζει η θεατρική σκηνή της Αθήνας, ακόμα και μέσα στην καρδιά της οικονομικής κρίσης. Και είναι εντυπωσιακό το γεγονός ότι τα θέατρα στην πλειοψηφία τους συνεχίζουν να κινούνται από πλευράς προσέλευσης σε αξιοπρεπέστατα επίπεδα. Φαίνεται είναι αλήθεια ότι ο άνθρωπος σε καιρούς πραγματικά δύσκολους βρίσκει στην Τέχνη καταφύγιο είτε για επαφή, είτε για αναπτέρωση του ηθικού, είτε για παρηγοριά.

Σ´ ένα ακόμα γεμάτο θέατρο βρέθηκα κι εγώ τις προάλλες για να παρακολουθήσω την πολυσυζητημένη παράσταση ALARME, στο θέατρο ΑΤΤΙΣ του Θόδωρου Τερζόπουλου. Η παράσταση είναι εξαιρετική, δεν περιμένει καθόλου τα δικά μου εύσημα. Έχει γραφτεί από τους αρμόδιους, έχει κυκλοφορήσει από στόμα σε στόμα, έχει σχολιαστεί στο διαδίκτυο, παντού και δικαίως. Μόνο για τις δυο καταπληκτικές κυρίες, τη Σοφία Χιλλ και την Αγλαΐα Παππά, ας μου επιτραπεί να πω ότι είχα πάρα πολύ καιρό να απολαύσω επί σκηνής ένα τόσο υψηλό επίπεδο απόλυτης συνεργασίας. Αυτό ακριβώς, δηλαδή, που θα έπρεπε ιδανικά να συμβαίνει πάντα στο θέατρο, αλλά ένας θεός ξέρει πόσο δύσκολο είναι. Δύο ξεχωριστές, ισχυρές οντότητες πάνω στη σκηνή, που όμως για μας από κάτω ήταν μια συμπαγής και αδιάρρηκτη μονάδα. Η φράση της μιας τελείωνε στο στόμα της άλλης, η ανάσα της μιας έδινε πνοή στην άλλη, αλληλοεξαρτώμενες, αλληλοσυμπληρούμενες, χορογραφημένες, υπέροχες ΜΑΖΙ, σαν άσκηση εμπιστοσύνης και δημιουργικότητας. Τα σέβη μου.

Ωστόσο η αφορμή αυτού του κειμένου βρίσκεται αλλού. Στο πριν. Στο δρόμο για το θέατρο. Που βρίσκεται, όπως τα περισσότερα θέατρα, στο βασανισμένο κέντρο της πόλης και συγκεκριμένα στο Μεταξουργείο. Πρώτο σημάδι, όταν μπήκα στο ταξί και είπα τη διεύθυνση, ο ταξιτζής δε χάρηκε. Και δεν τον αδικώ τον άνθρωπο. Με πήγε, όμως, κανονικά στον προορισμό μου, αν και, όσο πλησιάζαμε και διασχίζαμε τα στενά της περιοχής, φίσκα στον κόσμο, ασυναίσθητα ανεβάσαμε και οι δυο τα παράθυρα στην αρχή και κλειδώσαμε τις πόρτες στη συνέχεια. Όταν ήρθε η ώρα να πληρώσω, την τσάντα σας προσέξτε, με μάλωσε, σπάνε τα τζάμια για πλάκα εδώ.

Δυσανασχετώντας λιγάκι, συμμορφώθηκα. Τι αλλόκοτο συναίσθημα να φοβάσαι και να φυλάγεσαι έτσι στην ίδια σου την πόλη. Και πριν προλάβω να παραστήσω την άνετη, όπως ετοιμαζόμουν, ας μη γινόμαστε νευρωτικοί και υποχόνδριοι και μπλα μπλα μπλα, βλέπω στη διπλανή πόρτα του θεάτρου ανακατωσούρα και κόσμο να τρέχει, μια αναμπουμπούλα, ένας καβγάς, τρέξανε κι άλλοι, μέσα σε δευτερόλεπτα τα 10 άτομα γίνανε 30,40, δεν ξέρω, βρισίδια, σπρωξίματα, ξύλο, βγήκανε και κάτι σουγιάδες, σάστισα και γω, όπως όλος ο κόσμος.Ή μάλλον όπως νόμιζα ότι θα σαστίσει όλος ο κόσμος. Κοίταξα γύρω μου και αντιθέτως οι περισσότεροι ήταν ψύχραμοι ή τους ψύχραιμους προσπαθούσαν να κάνουν. Κάτι ψίθυροι μόνο, να πάρουμε την αστυνομία από δω, σάμπως θάρθει από κει, πάνω στην ώρα χτυπάει τρίτο κουδούνι, γυρίσαμε και μπήκαμε στο θέατρο να κάνουμε……τι; Πολιτισμό;

Η αλήθεια είναι ότι συμβαίνουν αυτά κάθε μέρα. Παντού, Ψυρρή, Γκάζι, Κεραμεικός, Μεταξουργείο, έξω απ´ το Εθνικό στα πεζοδρόμια βαράνε ενέσεις εν ψυχρώ, η Ομόνοια δε διασχίζεται. Συμβαίνουν παντού και κάθε μέρα. Γι´ αυτό και μείναμε όλοι έξω από το θέατρο τόσο αμέτοχοι, τόσο μετέωροι. Άλλωστε, εμείς δεν κινδυνέψαμε καθόλου, ούτε στιγμή. Δεν ήμασταν εμείς το θέμα, μεταξύ τους παιζόταν, ό,τι παιζόταν. Αλλά ήμασταν ένα μέτρο απόσταση από ανθρώπους έτοιμους να σφαχτούν κι, όμως, μας φάνηκε πολύ φυσικό να μπούμε μέσα και να δούμε παράσταση. Σαν επαγγελματίες θεατές και του «μέσα» και του «έξω». Και εδώ κάπου έρχεται και το δικό μου ερώτημα. Τι διάολο μπορείς να παίξεις μέσα  σ´ ένα θέατρο που να στέκεται απέναντι σ´ αυτό που συμβαίνει έξω από το θέατρο αυτό; Τι άραγε μπορεί να κινητοποιήσει, να ενεργοποιήσει, να σοκάρει το πνεύμα και το αίσθημα, όταν ακριβώς απ’ έξω άνθρωποι τρυπιούνται, τραβάν μαχαίρια, σκοτώνονται; Ποιά σκέψη, ποιά άποψη, ποιά φόρμα, ποιό συναίσθημα μπορεί να σχολιάσει μια αλήθεια τόσο ωμή και αφοπλιστική; Μου πήρε κάποια ώρα να βολέψω την αμηχανία μου, να συγκεντρωθώ  και να αφεθώ στη γοητεία της πραγματικά υπέροχης παράστασης. ALARME, ο καθόλου τυχαίος τίτλος της. Δε μπορώ, όμως, να ξεκολλήσω το μυαλό μου απ’ τον πραγματικό συναγερμό, που χτυπάει εκεί έξω και είναι τόσο δυνατός που κοντεύει να σκεπάσει τα πάντα.

11 ΣΧΟΛΙΑ

  1. Κυρια Λουϊζιδου, πργματι ο ανθρωπος σε καιρους δυσκολους βρισκει στην τεχνη καταφυγιο, ο Λευτερης πολλες φορες το εχει πει, παραδειγμα στην κατοχη ο κοσμος πεθαινε απο πεινα στον δρομο εκτελειτο απο τους κατακτητες και ομως νομιζω οτι τα θεατρα ητανε γεματα για αναπτερωση ηθικου για αντοχη στην δυσκολια για ελπιδα στο αυριο για την αναγεννηση της Ελλαδας. Συνεχεια μου ερχεται στο νου ο στιχος του εθνικου μας ποιητη Αγγ. Σικελιανου «ΣΠΡΩΧΤΕ ΜΕ ΓΑΙΜΑ ΚΑΙ ΓΟΝΥ ΝΑ ΣΗΚΩΣΟΥΜΕ ΤΟΝ ΗΛΙΟ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ». Και σεις να συνεχεισετε κατι, στο διοαλο οπως λετε, να παιζετε στο θεατρο οτι και να συμβαινει εξω, εχετε υποχρεωση, το εχει αναγκη ο κοσμος περισσοτερο στους σημερινους δυσκολους καιρους.

  2. Αγαπητή κυρία Λουιζίδου αυτά με προβληματίζουν καθημερινά.. Η κυβέρνηση τί κάνει για όλα αυτά, για την ανεργία, για το έγκλημα, για το πολιτισμό; Το θέατρο του Ευαγγελάτου κλείνει και ο Γερουλάνος αρνείται να επικοινωνήσει μαζί του.. Γι αυτόν ο πολιτισμός είναι κάτι αδιάφορο.. Πώς να κάνεις τέχνη όταν λίγα πράγματα σε εμπνέουν και κανείς δεν σε βοηθάει να την κάνεις.. Και είσαι νέος..

  3. Τελικά η ζωή δεν μπορεί να αναπαραστηθεί πουθενά! Ούτε σε μια παράσταση σε μια κινηματογραφική ταινία αλλά ούτε σε καμιά μορφή τέχνης. Έχουμε φτάσει στο σημείο το σουρεάλ να είναι η πραγματική ζωή με αποτέλεσμα στο θεάτρο να μη μένει τίποτα να αναπαρασταθεί.

  4. Κυρία Λουιζίδου, θα συμφωνήσω απόλυτα μαζί σας σχετικά με την αδράνειά μας απέναντι στις καταστάσεις που περιγράφετε. Θα μπορούσα να γράψω σελίδες για τους λόγους για τους οποίους αντιδρά ή μάλλον δεν αντιδρά έτσι ο κόσμος, στηριζόμενη σε μελέτες της Κοινωνικής Ψυχολογίας, αλλά νομίζω ότι το ερώτημα που θέσατε είναι διαφορετικό: «Τί διάολο να παίξεις στο θέατρο, όταν…».

    Όπως γράφω και στο πρώτο μου άρθρο, θεωρώ ότι ο κάθε άνθρωπος, ο κάθε πολίτης έχει τη δική του ευθύνη απέναντι στον εαυτό του και στην κοινωνία στην οποία ζει. Έτσι, λοιπόν, θεωρώ ότι ο καθένας μας, ανάλογα με την ιδιότητά του, μπορεί ή μάλλον έχει ηθικό χρέος να παίξει το δικό του «ρόλο». Άλλος ο ρόλος του πολιτικού, άλλος του συμβούλου ψυχικής υγείας/ψυχοθεραπευτή, άλλος του γιατρού, άλλος του αστυνομικού, άλλος του καλλιτέχνη. Όλοι αυτοί οι ρόλοι, όμως, (καθώς και όλοι οι άλλοι που δεν αναφέρονται) έχουν ή μάλλον θα έπρεπε να έχουν ένα κοινό σημείο: την προσφορά προς το συνάνθρωπο.

    Πρόσφατα, υποσχέθηκα στον εαυτό μου για δεύτερη φορά ότι δε θα ξαναπάω στο θέατρο…Γιατί; Γιατί τα τελευταία 10 χρόνια αισθάνομαι ότι και οι καλλιτέχνες είναι σαν τους πολιτικούς. Οι περισσότεροι μας κοροϊδεύουν…Ειδικά στην τελευταία παράσταση που είδα, αισθάνθηκα να προσβάλλεται η αντίληψή μου και η αξιοπρέπειά μου. Μέσα σε αυτά τα χρόνια, η μόνη παράσταση που με άγγιξε, είχε ανεβεί από ερασιτέχνες. Από το σύλλογο Λεσβίων. Γέλασα με την ψυχή μου, έκλαψα με την ψυχή μου, προβληματίστηκα, θυμήθηκα κάποιες από αυτές τις χαμένες αξίες. Γιατί; Γιατί αυτοί οι άνθρωποι έκαναν κατάθεση ψυχής πάνω στην σκηνή. Αυτό αισθάνομαι ότι λείπει από τους επαγγελματίες ηθοποιούς…η «ψυχή»…

    Παίρνω το θάρρος να τα πω σε εσάς, επειδή δε θεωρώ ότι τα παραπάνω σας αντιπροσωπεύουν, αλλά αντιθέτως εκτιμώ πολύ τη δουλειά σας.

    Δε θεωρώ, λοιπόν, ότι η σημερινή κατάσταση ή η όποια κατάσταση είναι τροχοπέδη για τη δημιουργία τέχνης. Απεναντίας, σε τέτοιες φάσεις καλούμαστε όλοι να αναλάβουμε το ρόλο μας πιο συνειδητοποιημένα. Και ο καλλιτέχνης; Οφείλει να εμπνεύσει, να υπενθυμίσει χαμένες αξίες, να κάνει έξυπνο χιούμορ και όχι χιούμορ που έχει ταυτιστεί με τη χυδαιολογία, να δώσει ελπίδα, να εξυψώσει το ανθρώπινο πνεύμα, να υπενθυμίσει στον άνθρωπο ότι είναι άνθρωπος…

  5. Ηθοποιός σημαίνει φως,
    κι είναι καημός πολύ πικρός και
    στεναγμός πολύ μικρός…
    Ηθοποιός είτε μωρός είτε σοφός,
    είμαι και εγώ,
    καθώς και εσύ είσαι παιδί,
    που καρτερεί κάτι να δεί.
    Πιές το κρασί, στάλα χρυσή απ’την ψυχή ως την ψυχή!

    «Ποιώ το ήθος» και εσείς οι ηθοποιοί και εμείς που βρισκόμαστε απέναντι σας στο θέατρο.

  6. ΑΓΑΠΗΤΗ ΡΕΝΙΑ ΓΕΙΑ ΣΟΥ .ΣΕ ΛΙΓΕΣ ΜΕΡΕΣ Η ΚΟΡΗ ΜΟΥ ΘΑ ΔΩΣΕΙ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ,ΚΙ ΑΝ ΟΛΑ ΠΑΝΕ ΚΑΛΑ ΘΑ ΦΥΓΕΙ ΓΙΑ ΣΠΟΥΔΕΣ.ΔΕ ΣΟΥ ΚΡΥΒΩ ΟΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΟΥ ΠΟΥ ΦΟΒΑΜΑΙ ΓΙΑ ΤΟ ΑΥΡΙΟ. ΑΝ ΚΑΙ Η ΣΤΑΣΗ ΚΑΙ Η ΘΕΩΡΗΣΗ ΖΩΗΣ ΜΟΥ ΗΤΑΝ ΚΑΙ ΕΙΝΑΙ ΒΑΘΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ-ΟΧΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΗ-Η ΕΝΤΑΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΜΕ ΕΠΗΡΕΑΣΕ.ΘΕΩΡΩ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΧΙ ΜΟΝΟ ΨΥΧΟΦΑΡΜΑΚΟ ΑΛΛΑ ΟΥΣΙΩΔΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ.ΚΙ ΕΠΕΙΔΗ ΣΕ ΘΑΥΜΑΖΩ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΣΟΥ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΑΣΗ ΖΩΗΣ ΣΟΥ ΚΑΤΑΛΑΒΑΙΝΩ ΤΟΥΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΥΣ ΣΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ «ΕΚΡΗΞΗ»ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΠΟΥ ΒΙΩΣΕΣ.ΤΟΝ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟ ΠΟΥ ΚΑΤΕΒΗΚΑ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ ΚΑΙ ΠΕΡΠΑΤΗΣΑ ΣΤΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΗΣ,ΒΙΩΣΑ ΚΙ ΕΓΩ ΜΙΑ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΕΤΟΙΑ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΑ ΜΑΤΙΑ ΜΟΥ,ΚΑΙ ΔΕ ΣΟΥ ΚΡΥΒΩ ΤΟ ΣΟΚ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΑΡΑΧΗ ΜΟΥ.ΣΑΝ ΜΑΝΑ ΠΡΩΤΑ ΚΑΙ ΣΑΝ ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΠΗΓΕ Ο ΝΟΥΣ ΜΟΥ ΣΤΗ ΝΕΟΛΑΙΑ ΚΑΙ ΣΤΑ ΛΑΘΟΣ ΠΡΟΤΥΠΑ ΠΟΥ ΠΛΕΟΝ ΜΑΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑ ΠΟΛΥ ΦΥΣΙΚΑ.ΙΣΩΣ ΤΩΡΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ ΑΠΟ ΠΟΤΕ Η ΤΕΧΝΗ -ΟΤΑΝ ΤΗΝ ΥΠΗΡΕΤΟΥΝ ΣΩΣΤΟΙ ΚΑΙ ΑΞΙΟΙ ΝΑ ΔΩΣΕΙ ΔΙΕΞΟΔΟ ΣΕ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΔΥΣΚΟΛΗ ΣΤΙΓΜΗ. Η ΚΡΙΣΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΜΟΝΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ,ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΚΡΙΣΗ ΑΞΙΩΝ ΚΑΙ ΘΕΣΜΩΝ.ΕΙΝΑΙ ΠΑΛΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ.ΕΓΩ ΠΑΝΤΩΣ ΘΑ ΣΥΝΕΧΙΣΩ ΝΑ ΠΑΩ ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΑ ΟΤΑΝ ΤΟ ΥΠΗΡΕΤΟΥΝ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ ΣΑΝ ΚΑΙ ΣΕΝΑ ΑΚΟΜΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ.Σ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here